Uniwersytecki Szpital Kliniczny we Wrocławiu to największy na Dolnym Śląsku i jeden z najbardziej wysokospecjalistycznych ośrodków ochrony zdrowia w Polsce. Trafiają tu pacjenci wymagający leczenia, którego często nie można zapewnić gdzie indziej. To właśnie dlatego zapotrzebowanie na krew i jej składniki jest w USK tak duże.
W USK funkcjonują m.in. dwie kliniki zajmujące się leczeniem chorób krwi i nowotworów hematologicznych u dorosłych i dzieci. W Klinice Hematologii, Nowotworów Krwi i Transplantacji Szpiku USK tylko w ciągu jednego dnia przetaczanych jest kilkanaście jednostek koncentratu krwinek czerwonych i innych preparatów krwi. W przypadku pacjentów z uszkodzonym szpikiem kostnym transfuzje mogą być konieczne do czasu, aż ich organizm odzyska zdolność samodzielnego wytwarzania komórek krwi.
Podobnego zabezpieczenia wymagają najmłodsi pacjenci Kliniki Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej, czyli Przylądka Nadziei. Dla nich składniki krwi są często nieodłącznym elementem terapii. Szczególną grupą są preparaty płytek krwi, które mają bardzo krótki okres ważności (około 5 dni). Tylko dzięki dawcom regularnie oddającym krew i jej składniki, można zachować ciągłość leczenia małych i dużych pacjentów, którzy często wymagają wielokrotnych transfuzji.
Krew potrzebna także wtedy, gdy liczą się minuty
W szpitalu przy ul. Borowskiej znajduje się też jedynie w regionie Centrum Leczenia Urazów Wielonarządowych i Mnogich. Do placówki trafiają pacjenci po najcięższych wypadkach i z rozległymi obrażeniami, które wymagają natychmiastowej operacji i przetoczenia dużej ilości krwi i jej składników. W takich sytuacjach liczy się każda minuta, a krew musi być dostępna w szpitalnych bankach krwi tu i teraz.
Podobnie dzieje się podczas skomplikowanych operacji i transplantacji. W 2025 roku w USK przeprowadzono 50 przeszczepów serca – najwięcej w Polsce wśród dorosłych pacjentów. Przy jednym zabiegu może być potrzebnych od kilku do kilkunastu litrów krwi i preparatów krwiopochodnych.
Dobrze pokazuje to dokonanie w USK jednoczesnego ponownego przeszczepu serca i przeszczepu nerki, bo do tego typu zabiegów potrzebnych może być nawet kilkanaście jednostek koncentratu krwinek czerwonych oraz innych preparatów. Aby przygotować taką ilość, konieczne są donacje od ponad 20 osób!
Za każdym zabiegiem stoją dawcy
Krew jest wyjątkowym lekiem – nie można jej wyprodukować ani zastąpić technologią. Z donacji przygotowywane są m.in. koncentraty krwinek czerwonych, płytki krwi i osocze, wykorzystywane w różnych obszarach medycyny. W USK korzystają z nich zarówno pacjenci po ciężkich urazach i operacjach, jak i osoby leczone onkologicznie oraz te po przeszczepach.
Tę zależność pokazuje jubileuszowa wystawa RCKiK, która stanęła przed USK z okazji 80-lecia działalności Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa we Wrocławiu im. prof. dr. hab. Tadeusza Dorobisza. Ekspozycja przedstawia osiem dekad historii krwiodawstwa na Dolnym Śląsku – od początków po współczesność. Pokazuje zmieniające się metody pobierania, badania, preparatyki i przechowywania krwi, ale przede wszystkim przypomina o ludziach: Honorowych Dawcach Krwi, pracownikach służby krwi i pacjentach.
Kilka minut dla dawcy, bezcenny czas dla pacjenta
Zapotrzebowanie na krew jest stałe. Nie można jej zgromadzić raz na zawsze – zapasy muszą być systematycznie uzupełniane, a poszczególne składniki mają ograniczony czas przechowywania. Dlatego tak ważne jest regularne oddawanie krwi, również wtedy, gdy nie ma medialnych apeli o pomoc.
Krew można oddać:
- w Regionalnym Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa we Wrocławiu przy ul. Czerwonego Krzyża 5/9 od poniedziałku do soboty,
- w jego oddziałach terenowych w Głogowie, Legnicy i Lubinie,
- podczas akcji wyjazdowych oraz w krwiobusach.
Dawcą może zostać osoba w wieku 18–65 lat, ciesząca się ogólnie dobrym zdrowiem. Przed oddaniem krwi należy być wypoczętym, wyspanym, dobrze nawodnionym i wcześniej zjeść lekki posiłek. Wystarczy zabrać ze sobą aktualny dokument tożsamości ze zdjęciem.
Samo oddanie krwi pełnej trwa średnio około 8 minut. Dla dawcy to kilka minut. Dla zespołu medycznego - możliwość działania. Dla pacjenta - czasem szansa na życie.